What does it take to collect soil samples in one of Crete’s most rugged landscapes? In Asterousia, the answer is persistence, expertise and equipment strong enough to face rocky terrain.
In November 2025, a team of experts from the University of Crete – Natural History Museum of Crete carried out a soil sampling campaign across four selected study areas in the Asterousia region. Following MONALISA’s soil assessment protocol, the team collected 75 soil samples from different depths.
This work may happen quietly in the field, but it is essential. Soil sampling helps researchers understand the physicochemical characteristics of soils and evaluate the processes linked to land degradation and desertification. By applying the same methodology across MONALISA case studies, the project ensures that results can be compared across different regions.
Fieldwork in Asterousia was far from easy. The rocky terrain made sampling physically demanding, and after three days in the field, the team’s equipment showed just how challenging the work had been: one broken mallet and a shortened, bent and dented sampling tube.
Yet every sample collected brings MONALISA one step closer to understanding how these landscapes function and how they can be better managed and restored. The data gathered in Asterousia will help assess soil conditions, monitor the impact of implemented interventions over time, and support more targeted restoration actions.
Story by: Afroditi Kardamaki (UoC – NHMC)
Τι χρειάζεται για να συλλέξει κανείς δείγματα εδάφους σε ένα από τα πιο τραχιά τοπία της Κρήτης; Στα Αστερούσια, η απάντηση είναι επιμονή, εξειδίκευση και εξοπλισμός αρκετά ανθεκτικός ώστε να αντιμετωπίσει το βραχώδες έδαφος.
Τον Νοέμβριο του 2025, μια ομάδα ειδικών από το Πανεπιστήμιο Κρήτης – Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης πραγματοποίησε μια εκστρατεία δειγματοληψίας εδάφους σε τέσσερις επιλεγμένες περιοχές μελέτης στην περιοχή των Αστερουσίων. Ακολουθώντας το πρωτόκολλο αξιολόγησης εδάφους του MONALISA, η ομάδα συνέλεξε 75 δείγματα εδάφους από διαφορετικά βάθη.
Μια εργασία που είναι άκρως απαραίτητη καθώς η δειγματοληψία εδάφους βοηθά τους ερευνητές να κατανοήσουν τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά των εδαφών και να αξιολογήσουν τις διεργασίες που συνδέονται με την υποβάθμιση της γης και την ερημοποίηση. Με την εφαρμογή της ίδιας μεθοδολογίας στις μελέτες περίπτωσης του MONALISA, το έργο διασφαλίζει ότι τα αποτελέσματα μπορούν να συγκριθούν μεταξύ διαφορετικών περιοχών της Μεσογείου.
Η εργασία πεδίου στα Αστερούσια κάθε άλλο παρά εύκολη ήταν. Το βραχώδες έδαφος κατέστησε τη δειγματοληψία σωματικά απαιτητική και, μετά από τρεις ημέρες στο πεδίο, ο εξοπλισμός της ομάδας έδειχνε την δυσκολία και τον κόπο που απαιτείται: ένα σπασμένο σφυρί και ένας κοντύτερος, λυγισμένος και χτυπημένος σωλήνας δειγματοληψίας.
Ωστόσο, κάθε δείγμα που συλλέγεται φέρνει το MONALISA ένα βήμα πιο κοντά στην κατανόηση του τρόπου λειτουργίας αυτών των τοπίων και του πως μπορούν να διαχειριστούν και να αποκατασταθούν καλύτερα. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν στα Αστερούσια θα συμβάλουν στην αξιολόγηση της κατάστασης του εδάφους, στην παρακολούθηση της επίδρασης των παρεμβάσεων που εφαρμόζονται με την πάροδο του χρόνου και στην υποστήριξη πιο στοχευμένων δράσεων αποκατάστασης.
Συγγραφέας: Αφροδίτη Καρδαμάκη (ΠΚ – ΜΦΙΚ)
